Crowdfunding,
een praktijk die in de mode is.

Crowdfunding is een alternatieve financieringsvorm die rechtstreeks gebeurt tussen een particuliere investeerder en
een ondernemer die nood heeft aan fondsen om te
investeren in specifieke projecten.

Deze projecten kunnen meerdere vormen aannemen: kunstprojecten, liefdadigheidsinitiatieven, openbare projecten of zelfs start-ups …

Crowdfunding draagt, als alternatief voor traditionele investeringen, bij tot de gezondheid van de economie en zet de banken buitenspel voor wat betreft hun bemiddelingsrol.

In feite laat deze investeringsvorm de investeerder toe om rechtstreeks te kiezen in welk project hij wenst te investeren. Dus, in tegenstelling tot de klassieke weg, waar banken met het geld van de spaarboekjes projecten financieren die hen het meest relevant voorkomen, biedt crowdfunding ondernemers de gelegenheid om zich rechtstreeks te richten tot investeerders.

Naast haar nut als bron van alternatieve financiering, is crowdfunding ook een echte marketing tool geworden. Ingeval deze goed wordt aangewend, kan deze bijdragen tot de maximalisering van de winsten van de onderneming.

In feite is Crowdfunding een vorm van crowdsourcing, waarbij de bevolking wordt ingeschakeld om ideeën op te doen, feedback en oplossingen te bieden voor de verdere uitwerking van de activiteiten van de onderneming.

De filosofie die hier achter ligt is dat de investeerders echte ambassadeurs worden voor het merk.

Afhankelijk van wat de investeerder ontvangt in ruil voor zijn bijdrage, kan crowdfunding bereikt worden onder verschillende vormen. Gerangschikt in stijgende lijn van complexiteit, vinden we in het bijzonder: de eenvoudige schenking, de schenking in ruil voor een wederprestatie, zoals een handtekening of het exemplaar van een kunstwerk, de voorverkoop, de lening met of zonder rente en tenslotte de deelneming in kapitaal.

Als we van dichter bij kijken naar het businessmodel van de lening met of zonder intrest, en dat van de deelneming in kapitaal, moeten we ons realiseren hoe belangrijk het is voor een ondernemer om zelf het businessmodel te kiezen dat hij wenst.

Daar waar de participatie in het kapitaal van een vennootschap vaak een hoger rendement biedt, is het verre van zeker dat dit altijd de meest geschikte oplossing is.

Het is niet moeilijk om een lijst van problemen op te sommen die te maken hebben met een deelneming in kapitaal.

Ten eerste is er het risico van verwatering voor de ondernemer wanneer hij het kapitaal van zijn onderneming open stelt voor een groot aantal investeerders.

Ten tweede is het niet altijd gemakkelijk om een bedrijf te waarderen. Inderdaad, een probleem van asymmetrie van informatie duikt op daar de ondernemer en de investeerder geen toegang hebben tot hetzelfde informatieniveau. In het kader van crowdfunding is deze asymmetrie van informatie nog sterker omdat de beleggers geen professionelen zijn en daarom in het algemeen zeer weinig toegang hebben tot informatie zoals over de betrokken industriesector of over het bedrijfsleven in het algemeen.

Tot slot is het belangrijk op te merken dat de verwerving van aandelen in het kapitaal van een onderneming een niet liquide belegging is waarvan de exit mogelijkheden onzeker zijn. Hoewel beleggers, die hebben deelgenomen aan een crowdfundingoperatie, hun aandelen steeds kunnen kopen en verkopen, bestaat er momenteel geen georganiseerde markt die kan bijdragen tot een verbetering van de liquiditeit van dit soort investeringen.

Een mogelijke oplossing voor dit liquiditeitsprobleem is de markt van de openbare verkopen te gebruiken om de aandelenportefeuilles met betrekking tot crowdfunding te verhandelen. Nochtans, in de huidige stand van het positief recht, is het gebruik van dit type van markt alleen mogelijk voor crowdfundingoperaties die het gebruik van een investeringsplatform niet vereisen.

Voor operaties waarbij het gebruik van een investeringsplatform vereist is, zou het gebruik van een openbare verkoop niet mogelijk zijn omdat er in België geen platform bestaat dat toelaat dat een belegger zijn aandelen rechtstreeks houdt in een onderneming die aan crowdfunding doet. Integendeel, de investeerder behoudt een participatierecht, dat gewaardeerd wordt op de return on investment van de onderliggende deelneming. Op deze manier is het eigenlijk het platform zelf, dat de participaties van de investeerders houdt onder de vorm van een holding, zodat de deelneming van de investeerder zelfs nog minder liquide wordt ...

07 november 2014

Ionathan Ventura - ionathan.ventura@peeters-law.be
Leo Peeters - leo.peeters@peeters-law.be